«Μια άλλη Θήβα»: Για μια στιγμή ελευθερίας
Κριτική της Κατερίνας Μαθιουδάκη
Το ισπανόφωνο θέατρο συναντά τον δικό του «Οιδίποδα». Και το ελληνικό κοινό, μια παράσταση που πραγματικά ευτυχεί στα χέρια των συντελεστών της. Από τα χέρια ενός Γαλλο-Ουρουγουανού που εμπνεύστηκε μια σύγχρονη ιστορία, επηρεασμένη από τον μύθο του Οιδίποδα, τις θεωρίες του Φρόιντ και το «Έγκλημα και Τιμωρία» του Ντοστογιέφσκι, εώς την σκηνοθετική προσέγγιση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου που έπλασε μια παράσταση με ρυθμό, οξυδέρκεια και συνέπεια, αυτό που δημιουργείται είναι μια θεατρική πρόταση που μετράει πέντε χρόνια από την πρώτη της πρεμιέρα. Και μάλιστα, συνεχίζει να απολαμβάνει την αποδοχή του κοινού, σκάβοντας υποδόρια τη συνείδηση του θεατή δημιουργώντας πλήθος συζητήσεων.
Λίγα λόγια για το έργο
Όλα ξεκινούν από την επιθυμία ενός συγγραφέα να παρουσιάσει στο θέατρο ένα έργο με θέμα την πατροκτονία. Επιλέγει τον 21χρονο Μαρτίν, έναν νεαρό καταδικασμένο σε ισόβια, ώστε να μεταφέρει την αληθινή ιστορία του, βήμα-βήμα στο θεατρικό σανίδι, με πρωταγωνιστή τον δράστη. Το έργο θα προκύψει μέσα από τις εξιστορήσεις του πατροκτόνου και των συναντήσεών τους πίσω από το κελί της φυλακής. Η δικαιοσύνη ανατρέπει τα σχέδια όταν το υπουργείο απαγορεύει στον Μαρτίν να συμμετέχει, οπότε ο συγγραφέας προβαίνει σε οντισιόν ψάχνοντας το κατάλληλο πρόσωπο που θα υποδυθεί τον κρατούμενο. Και τελικά το βρίσκει, στο πρόσωπο ενός ανερχόμενου ηθοποιού, του Φεδερίκου, αναφερόμενος συχνά πως εντοπίζει πολλά κοινά σημεία με τον Μαρτίν. Ο μίτος της ιστορίας ξετυλίγει πλήθος συναισθημάτων, αντιδράσεων και αλληλεπιδράσεων μεταξύ τους ως την εκπλήρωση του αρχικού στόχου, την πραγματοποίηση της θεατρικής παράστασης. Να επισημάνουμε πως κατ’ εντολή του Sergio Blanco που έγραψε το «Μια άλλη Θήβα», Μαρτίν και Φεδερίκο πρέπει να ερμηνεύονται από το ίδιο πρόσωπο, οπότε ο Δημήτρης Καπουράνης κρατά διπλό ρόλο.
Η κριτική μου
Αν παρακολουθήσεις την παράσταση στην καλοκαιρινή της περιοδεία, θα έχεις να θυμάσαι το υποκριτικό δίδυμο Θάνου Λέκκα – Δημήτρη Καπουράνη για τις εξαιρετικές του ερμηνείες και τη μεταξύ τους χημεία που «ρέει» επί σκηνής με μια, φαινομενικά, απίστευτη ευκολία. Ίσως αυτή η φυσικότητα που έχουν κατακτήσει, δημιουργεί αυτή την πειθώ και την έντονη περιέργεια να παρακολουθείς ως θεατής την εξέλιξη με αμείωτο ενδιαφέρον – μάλλον γιατί σε αφορά η ιστορία επειδή αφορά και το θυμικό σου, την ανθρώπινη ψυχολογία και τα όρια της ανοχής, την ενδοοικογενειακή βία και τις σχέσεις στους κόλπους της οικογένειας, τη Θεία Δίκη, την τέλεση των νόμων, την σκληρότητα και την απονομή δικαιοσύνης. Η ματιά είναι διεισδυτική γιατί η γραφή του έργου κινείται σε αυτό τον άξονα, με γρανάζι τον άκρατο ρεαλισμό της. Όμως χωρίς να «γλιστράει» σε φιοριτούρες ή υπερβολές, η παράσταση παρουσιάζει τα γεγονότα στην πραγματική τους διάσταση, αφήνοντας χώρο για σκέψη και ενσυναίσθηση. Αξιοσημείωτη η σκηνή της αναπαράστασης του εγκλήματος από τον Καπουράνη, όπως και η εναλλαγή των ρόλων του με μικρές ανεπαίσθητες κινήσεις, που αποτελούσαν το «κλειδί» για την κατανόηση της κάθε συνθήκης.
Επιπροσθέτως, αξίζει να γίνει μνεία στη σκηνογραφία του Κώστα Πολίτη που, πέρα της λειτουργικότητάς της, δίνει μια ατμόσφαιρα στο έργο που αν δεν υπήρχε, σίγουρα τώρα θα μιλούσαμε για μια διαφορετική παράσταση. Η αίσθηση του εγκλεισμού δίνεται μέσα από έναν προαύλιο χώρο ιδρύματος περιφραγμένο από συρματοπλέγματα, με τον ήρωα να παίζει συνεχώς μπάσκετ μόνος του και να γεύεται μια στάλα ελευθερίας, όση του παρέχεται, μέσω συγκεκριμένων κανόνων. Αυτοί οι κανόνες εγκιβωτίζουν μια γενικότερη κοινωνική απαξίωση στο πρόσωπο κάθε ανθρώπου που διαπράττει ένα έγκλημα και τον θέλουν να διαπαιδαγωγείται με τον ίδιο σκληρό τρόπο που γαλουχήθηκε για να αντιμετωπίζει τον περίγυρό του. Κι όμως εκεί, υπάρχει μια χαραμάδα ελευθερίας για τον ήρωα, μερικά ζωογόνα λεπτά που του επιτρέπουν να νιώθει ελεύθερος και να υπάρχει στο χώρο, σαν να αποτελεί μέρος μιας «κανονικής» ζωής.
Την παράσταση παρακολούθησα λίγο πριν πέσει η αυλαία της προηγούμενης σεζόν και είμαι πεπεισμένη πως είναι μια παράσταση που αποδίδει τα μέγιστα σε έναν κλειστό χώρο. Ωστόσο, αν και μπορώ να φανταστώ την έλλειψη ατμόσφαιρας που δεν θα αποφευχθεί ολοκληρωτικά σε ένα ανοιχτό θέατρο, πάλι θα την πρότεινα χωρίς δισταγμό. Γιατί, ούτως ή άλλως, από τέτοιες παραστάσεις μόνο κερδισμένος μπορείς να βγεις…
Ταυτότητα παράστασης
Κείμενο: Sergio Blanco
Μετάφραση: Μαρία Χατζηεμμανουήλ
Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
Σκηνογράφος: Κώστας Πολίτης
Ενδυματολόγος: Κλαιρ Μπρέισγουελ
Σχεδιασμός φωτισμών – Video – Trailer: Αποστόλης Κουτσιανικούλης
Επιμέλεια κίνησης – Xορογράφος: Ξένια Θεμελή
Μουσική: Σταύρος Γασπαράτος
Φωτογραφίες: Πάτροκλος Σκαφίδας
Βοηθός σκηνοθέτη: Θάνος Παπαδόγιαννης
Δείτε τους σταθμούς της καλοκαιρινής τους περιοδείας εδώ:
