Μια σύντομη ανασκόπηση – αφιέρωμα
Γράφει ο Ilias Papas
στις καλύτερες ταινίες θρίλερ που
κέρδισαν βραβεία Όσκαρ
Μια εβδομάδα σχεδόν μετά τη φετινή 97η απονομή, ο Ilias Papas επιλέγει και αιτιολογεί γιατί οι συγκεκριμένες ταινίες θρίλερ άξιζαν το χρυσό αγαλματίδιο!
Με αφορμή τα βραβεία Oscar που δόθηκαν πριν λίγες μέρες, θα κάνουμε μια μικρή αναδρομή σε κάποιες πολύ ιδιαίτερες απονομές οι οποίες – ως είθισται σε αυτή τη στήλη – αφορούν ταινίες θρίλερ.
Ξεκινάμε με το Alien του 1979, το οποίο κέρδισε το Όσκαρ καλύτερων οπτικών εφέ.
Μια απόλυτα επιτυχημένη μίξη επιστημονικής φαντασίας και υπερφυσικού τρόμου από μια «all star» ομάδα (Ridley Scott, Sigourney Weaver, HR.Giger, Jerry Goldsmith) που δημιούργησε ένα horror franchise το οποίο συνεχίζεται ως τις μέρες μας. Η υπόθεση αφορά την θανάσιμη συνάντηση του πληρώματος ενός διαστημόπλοιου με μια φρικιαστική εξωγήινη μορφή ζωής. Χαρακτηριστικά της ταινίας η σκοτεινή και απόκοσμη ατμόσφαιρα, τα δουλεμένα στην εντέλεια σκηνικά και φυσικά το ίδιο το Alien – το σοκαριστικό δημιούργημα του Η.R.Giger που δεν ξεπεράστηκε ποτέ. Όπως δεν ξεπεράστηκε και η ταινία στο σύνολο της, παρά τις προσπάθειες ακόμα και των ίδιων των δημιουργών της να επαναλάβουν τον θρίαμβο.
Το Bram Stοker’s Dracula του 1992 είναι η καλύτερη μεταφορά του ομώνυμου μυθιστορήματος στην μεγάλη οθόνη και κέρδισε τρία Όσκαρ (Κοστούμια, Μακιγιάζ, Ηχητικά εφέ).
Με παραγωγό και σκηνοθέτη τον καταξιωμένο Francis Ford Copolla, έλαβε αποθεωτικές κριτικές και έγινε μεγάλη εισπρακτική επιτυχία – συνεπικουρούμενη από ένα καστ που περιλαμβάνει τους Gary Oldman, Winona Ryder, Αnthony Hopkins και Κeanu Reeves. Mε εξαιρετικές ερμηνείες, ιστορικές αναφορές και άψογη σκηνοθεσία / φωτογραφία, αποτελεί τον μοναδικό άξιο διάδοχο του θρυλικού Prince of Darkness της Hammer Films που είχε κυκλοφορήσει 25 χρόνια πριν. Η δημιουργία του Copolla είναι εξίσου μαγευτικά γοτθική αλλά αρκετά πιο πλούσια και ολοκληρωμένη, όσο αφορά το θέαμα και τους χαρακτήρες. Μαζί με το Merry Shelley’s Frankestein, το οποίο κυκλοφόρησε δύο χρόνια αργότερα, αποτελεί την κορωνίδα του ποιοτικού, κλασικού κινηματογραφικού τρόμου.
Ο Εξορκιστής του 1973 είχε προταθεί για δέκα Όσκαρ και έλαβε τελικά δύο – καλύτερου ήχου και σεναρίου.
Πρόκειται για το καλύτερο μεταφυσικό θρίλερ όλων των εποχών. Πραγματεύεται την κατάληψη ενός κοριτσιού από ακάθαρτο πνεύμα (τον δαίμονα Pazuzu) και τις απεγνωσμένες προσπάθειες της μητέρας της για να τη σώσει μέσω τελετών εξορκισμού.Η ταινία του έμπειρου William Friedkin σόκαρε σε τέτοιο βαθμό που έφτασε στο σημείο να λογοκριθεί στην Αγγλία, καθώς συνταιριάζει κυνικά την παιδική αθωότητα με χριστοπαναγίες και γκροτέσκους φόνους. Αρχαίοι δαίμονες και υποψίες αποκρυφισμού συμβάλουν στην νοσηρή πνιγηρή ατμόσφαιρα και στην δημιουργία μιας conspiracy theory που περιλαμβάνει μυστήριους θανάτους ηθοποιών και μελών του συνεργείου, ανεξήγητα ατυχήματα και πυρκαγιές. Ο Εξορκιστής είναι ένα μαύρο διαμάντι, γεμάτο με μνημειώδεις σκηνές, αξεπέραστες ερμηνείες και μια μουσική η οποία έχει γράψει την δική της ιστορία… Όπως και η «Ιστορία μου αμαρτία μου» που παίζει στο τρανζίστορ της Ελληνίδας μάνας του Father Κarras, με την ίδια να λέει και κάποιες ατάκες στα ελληνικά κατά την διάρκεια της ταινίας! Ακόμα ένα παράδοξο ενός πολύ ιδιαίτερου αριστουργήματος…
Η Μύγα (The Fly) του 1986 είναι μια απόλυτα σκληρή ταινία, η οποία πραγματεύεται με αριστουργηματικό τρόπο την σχέση σάρκας, ψυχής και μηχανής. Ο ταλαντούχος David Cronenberg δεν κάνει τίποτα άλλο από το να καταγράφει με κυνικότητα αυτό που όλοι οι υπόλοιποι θα προσπαθούσαν να κρύψουν… Nεαρός “τρελός” επιστήμονας εφευρίσκει τον θάλαμο τηλεμεταφοράς και ενώ είναι έτοιμος για την παγκόσμια καταξίωση, συμβαίνει το μοιραίο λάθος: Σε μια στιγμή συναισθηματικής πίεσης, τηλεμεταφέρεται και ο ίδιος δίχως να έχει λάβει μέτρα προστασίας. Λίγο αργότερα – και ενώ είναι πλέον πολύ αργά για να αντιμετωπίσει την κατάσταση -ανακαλύπτει ότι ένα έντομο έχει συγχωνευτεί μαζί του, ενώ τα πράγματα περιπλέκονται ακόμα περισσότερο όταν η φίλη του μένει έγκυος.
Η σταδιακή απώλεια των πάντων και η φρικαλέα μεταμόρφωση κορυφώνονται σε ένα αξέχαστο φινάλε, με την θυσία και την αποσύνθεση να συνθέτουν ένα δράμα αξιώσεων που συνάντησε απροσδόκητη αποδοχή και δίκαια απέσπασε πάμπολλες τιμητικές διακρίσεις, μεταξύ των οποίων και του Όσκαρ Μακιγιάζ.
Τα Σαγόνια του Καρχαρία (Jaws) είναι μια δημιουργία του μακρινού 1975 και εστιάζει στο αέναο αιματοβαμμένο κυνήγι μεταξύ Φύσης (καρχαρία) και ανθρώπων. Κέρδισε τρία Όσκαρ (Μοντάζ, Ήχου, Μουσικής) και η πραγμάτωση της αποτέλεσε άθλο ακόμα και για έναν σκηνοθέτη του βεληνεκούς του Steven Spielberg, καθώς με τα πενιχρά μέσα της εποχής γυρίστηκαν υποθαλάσσιες σκηνές που συναρπάζουν μέχρι σήμερα. Το αδιάλειπτο σασπένς, η γλαφυρή κίνηση της κάμερας υπό το πρίσμα του καρχαρία-δολοφόνου και μια από τις διασημότερες μουσικές του κινηματογράφου ήταν αρκετά για να δημιουργήσουν το πρώτο θρίλερ με στοιχεία υπερπαραγωγής… Ένας φόρος τιμής στον μεγάλο δάσκαλο Hitchcock, ορόσημο και blockbuster της pop και horror κουλτούρας.
Το Sleepy Hollow (Ο Μύθος του Ακέφαλου Καβαλάρη) είναι μια παραγωγή του 1999 σε σκηνοθεσία Tim Burton, βασιζόμενη στο μυθιστόρημα The Legend of the Sleepy Hollow του W.Irving και με πρωταγωνιστή τον Johnny Depp. Κέρδισε το Art Direction Oscar και χαρακτηρίζεται από μυστήριο, υπερφυσικό τρόμο και αρκετές γκροτέσκες σκηνές -οι οποίες όμως δεν γίνονται ποτέ ενοχλητικές λόγω των τέλειων ισορροπιών που κρατάει ο ταλαντούχος σκηνοθέτης. Το ύφος της ταινίας κυμαίνεται στο γνώριμο ύφος των προγενέστερων σκοτεινών παραμυθιών του, με το φανταστικό και το παράδοξο να συνυπάρχουν με τον ρομαντισμό μιας εποχής που έχει περάσει ανεπιστρεπτί… Όπως έχει περάσει και η εποχή των μεγάλων αριστουργημάτων του διδύμου Burton – Depp, με το Sleepy Hollow να αποτελεί την τελευταία μεγάλη στιγμή τους.

